Saskia Heuckelbach,
Adviseur, coach en trainer op het gebied van gepersonaliseerd leren

Sinds de sluiting van scholen door corona, heeft onderwijsland in een razend tempo veranderingen doorgevoerd. Onderwijs op afstand heeft vorm gekregen. Docenten zetten ict in, geven efficiënt video-lessen en zetten in op vaardigheden en zelfregulatie. Uiteraard gaat zo’n traject met vallen en opstaan, maar het blijkt wel duidelijk dat leerlingen én docenten flexibel en leerbaar zijn. Het onderwijs op afstand biedt inspiratie voor het onderwijs ná Corona. In deze blog drie zaken waaraan we zeker moeten vasthouden!

     1. Zet in op vaardigheden
Cognitieve én metacognitieve vaardigheden bepalen de groei van een leerling. Een leerling die weet hoe hij leert, welke leer- en werkstrategieën werken en waar en wanneer hij goed leert, ontwikkelt zich. Het niveau van deze vaardigheden, de kennis over de eigen kennis, wordt duidelijk zichtbaar tijdens het onderwijs op afstand. Leerlingen die zelfbewust zijn, gaat het leren op afstand goed af. Voor docenten ligt er een schone taak om juist deze metacognitieve vaardigheden te belichten en er een beroep op te doen. Nu én straks. Want ook in ‘gewone’ tijden heeft een leerling er veel profijt van als hij zichzelf als lerend wezen kent.

     2. Geef gerichte instructie
Met instructie-tijd tijdens het afstandsleren gaan docenten efficiënt om. De instructies worden aangepast aan de vraag van leerlingen, of gebruikt om nieuwe stof te introduceren. Waarom zouden docenten als de school weer open is elke les gebruiken voor (korte dan wel lange) instructies? Gebruik formatieve evaluaties om voor leerlingen en docent inzichtelijk te maken welke instructie-behoefte er is. Bied maatwerk en zorg ervoor dat instructies relevante momenten in het leertraject van leerlingen zijn.

     3. Deel de verantwoordelijkheid met leerlingen
Uiteraard willen docenten dat hun leerlingen leren en zich ontwikkelen. Om dat doel te bereiken, is het verstandig om leerlingen vertrouwen en ruimte te geven. Deel de verantwoordelijkheid voor het leertraject met de leerling! Uiteraard is de docent de expert, als het gaat om vakinhoud en leren, maar het leertraject is van de leerling. Tijdens het onderwijs op afstand gaan verantwoordelijkheid en vertrouwen noodgedwongen hand in hand. Zoek ook in het onderwijs ná Corona naar de juiste balans. Stel eisen aan de leerling, maar geef hen ook verantwoordelijkheid en vertrouwen.

Tijdens deze periode van onderwijs op afstand worden docenten en leerlingen gedwongen anders naar leren te kijken. Er zijn mooie stappen gezet. Het zou toch zonde zijn als we weer op de oude voet verder gaan en niet voortborduren op de veranderingen die onderwijs op afstand teweeg hebben gebracht? Grijp deze kans! Heb oog voor de ruwe diamanten die nu voor het grijpen liggen om bijgeslepen te worden. Bouw verder en verstevig jouw eigen onderwijspraktijk met de lessen uit onderwijs op afstand.